Phishing stop je niet door de schade te vergoeden

Betalingsfraude kostte in 2025 198 miljoen euro, 22 procent meer dan een jaar eerder. Daders werken met social engineering die ook kritische, digitaal vaardige mensen kan treffen, en zo’n 70 procent van de online fraude begint op sociale media. Jarenlange bewustwordingscampagnes hebben die groei niet gestopt. Tegelijk bepaalde het Europese Hof van Justitie op 15 oktober dat banken slachtoffers eerst moeten terugbetalen, ook bij grove nalatigheid. Volgens Langelaar verandert dat de prikkels: consumenten kunnen minder alert worden en voor criminelen stijgt het rendement van phishing.

Effectieve preventie vraagt volgens hem om samenwerking. Een telecomaanbieder ziet dat een nummer wordt gebruikt voor spoofing. Een bank ziet een afwijkend transactiepatroon, en een andere bank weet dat een ontvangende rekening eerder bij fraude betrokken was. Samen zouden zij een aanval in real time kunnen herkennen en stoppen. Dat delen van data stuit nu op privacybezwaren. De komende Europese betaalregels bieden ruimte voor fraudedatadeling en verplichten een controle op naam en IBAN. Volgens Langelaar gaat het daarbij niet om zoveel mogelijk data, maar vooral om gerichte en proportionele uitwisseling.

Dit is een samenvatting van het volledige artikel op de site van ICTRecht.